Ova zemlja nema ni vojsku, a stopa krimilana je minimalna: Srbi nemaju pojma za to i retko ko ode tamo

Iako se retko nalazi u raspravama o zemljama sa najvišim životnim standardom, Andora se zapravo po brojnim pokazateljima svrstava u sam svetski vrh.

Smeštena u Pirinejima između France i Spain, Andorra je mala kneževina kojom formalno upravljaju predsednik Francuske i biskup iz Urgella.

Sa svega 468 kvadratnih kilometara površine, reč je o zemlji koju je moguće gotovo celu obići peške.

Gotovo bez kriminala i bez vojske

Andora nema stalnu vojsku, a njena odbrana je istorijski poverena susednim državama Francuskoj i Španiji, što je regulisano međunarodnim sporazumima. Uz to, šefovi države su upravo predsednik Francuske i katolički biskup iz Urgella. U vanrednim situacijama moguće je i mobilisanje stanovništva, ali je za svakodnevnu bezbednost zadužena nacionalna policija.

Ova država se često ističe kao jedna od najbezbednijih na svetu. Teški kriminal gotovo da ne postoji – stope ubistava godinama su na nuli ili se radi o izolovanim slučajevima u višegodišnjim razmacima. Sitni kriminal poput krađa, pljački ili vandalizma izuzetno je redak, pa se i turisti i stanovnici mogu slobodno kretati u bilo koje doba dana.

Najčešći izazovi za policiju nisu ulični kriminal, već finansijski delikti poput pranja novca, kao i povremene krađe u planinskim kućama tokom turističke skijaške sezone. U zemlji postoji samo jedan zatvor koji je moderno uređen i u kojem se obično nalazi veoma mali broj zatvorenika - najčešće između 40 i 60 osoba, što je veoma nizak broj za državu ove veličine. Većinu zatvorenika čine strani državljani, uglavnom povezani sa krijumčarenjem, pa je zatvorski sistem često delimično prazan.

Andora se godinama smatrala poreskim utočištem, a i danas ima veoma niske poreze u poređenju sa većinom Evrope. Porez na dohodak i dobit ograničen je na najviše 10%, dok PDV (IGI) iznosi samo 4,5%, što je među najnižim stopama na kontinentu.

Prema podacima World Health Organization, stanovnici Andore spadaju među najdugovečnije na svetu, sa prosečnim životnim vekom od oko 83 do 84 godine. Zdravstveni sistem pritom se smatra veoma efikasnim.

Uprkos visokom standardu, život u zemlji nije jeftin. Ograničen prostor u planinskom području znači visoke cene nekretnina, kako za kupovinu tako i za iznajmljivanje.

Turizam, priroda i luksuz

Andora la Vella, glavni grad i ujedno najviša prestonica u Evropi, poznat je po starom gradskom jezgru Barri Antic i istorijskoj zgradi parlamenta Casa de la Vall iz 16. veka. Grad je i bescarinska zona, što ga čini atraktivnim za kupovinu luksuzne robe, elektronike i parfema.

Jedna od najpoznatijih atrakcija je Caldea, termalni kompleks smešten u futurističkoj staklenoj građevini, koji nudi spa iskustvo u termalnim bazenima i saunama.

Zimi je Andora poznata po skijalištima svetske klase, dok se leti pretvara u destinaciju za planinarenje, biciklizam i adrenalinske aktivnosti, uključujući i dugi prirodni tobogan u parku Naturland.

Poseban ugođaj daju i mala planinska sela poput Ordino i Pal, kao i romaničke crkve iz 11. i 12. veka koje čuvaju srednjovekovni izgled i često deluju kao razglednice.

Espreso/Dnevno.hr/DČ